लहान मूल चालायला शिकतं तेव्हा ते किती वेळा पडतं? दहा वेळा… वीस वेळा… कदाचित त्याहूनही जास्त. पण एकदाही ते म्हणत नाही— “मला चालता येत नाही. मी सोडून देतो.” मग मोठे झाल्यावर हा विचार आपल्या मनात कुठून येतो? “मला जमत नाही.” जरा थांबा आणि विचार करा… हा विचार खरंच तुमचा आहे का? की तो कुणाच्या शब्दांतून तुमच्या मनात आला? “मला जमत नाही” हा विचार तयार कसा होतो? कदाचित लहानपणी कुणीतरी म्हटलं असेल, “तुझ्याच्याने हे होणार नाही.” कदाचित एखाद्या अपयशानंतर तुम्ही स्वतःच ठरवलं असेल, “मी यासाठी योग्य नाही.” कदाचित इतरांशी तुलना करताना तुम्हाला वाटलं असेल, “ते करू शकतात… पण मी नाही.” आणि हळूहळू… एक विचार विश्वास बनला.
तो विश्वास इतका मजबूत झाला की प्रत्येक नवीन प्रयत्न करण्यापूर्वी मन आपल्याला थांबवू लागलं. “मला जमत नाही” हे सत्य आहे का? लक्षात ठेवा— “मला जमत नाही” हे बहुतेक वेळा सत्य नसते; तो भूतकाळातील एखाद्या अनुभवाने तयार झालेला निष्कर्ष असतो. एका अपयशाचा अर्थ तुम्ही अपयशी नाही. एका चुकीचा अर्थ तुम्ही अयोग्य नाही. एका नकाराचा अर्थ तुमची किंमत कमी नाही. तुम्ही जे आज करू शकत नाही, ते उद्या शिकू शकता. कारण मता जन्मतः मिळत नाही; ती सरावाने तयार होते.
“‘मला जमत नाही’ हा शेवट नाही; ‘मला अजून जमत नाही’ ही नव्या सुरुवातीची पहिली पायरी आहे.”
-नवनाथ वाघ, The Growth Lab

“मला जमत नाही” हे सत्य आहे का?
लक्षात ठेवा—
“मला जमत नाही” हे बहुतेक वेळा सत्य नसते; तो भूतकाळातील एखाद्या अनुभवाने तयार झालेला निष्कर्ष असतो.
एका अपयशाचा अर्थ तुम्ही अपयशी नाही.
एका चुकीचा अर्थ तुम्ही अयोग्य नाही.
एका नकाराचा अर्थ तुमची किंमत कमी नाही.
तुम्ही जे आज करू शकत नाही, ते उद्या शिकू शकता.
कारण क्षमता जन्मतः मिळत नाही; ती सरावाने तयार होते.
फक्त एक शब्द बदला — “अजून”
पुढच्या वेळी मन म्हणेल—
“मला जमत नाही.”
तेव्हा त्या वाक्यात एक छोटासा शब्द जोडा—
“मला अजून जमत नाही.”
हा छोटासा “अजून” शब्द खूप मोठा बदल घडवू शकतो.
तो आशा देतो.
शिकण्याची दारं उघडतो.
आणि मनाला सांगतो—
“माझा प्रवास अजून सुरू आहे.”
“मला जमत नाही” हा विचार दरवाजा बंद करतो.
पण “मला अजून जमत नाही” हा विचार शिकण्याची संधी निर्माण करतो.
स्वतःचा अधिकार ओळखा
“मला जमत नाही” हा तुमच्या क्षमतेचा अंतिम निर्णय नसतो; तो तुमच्या मनाने लिहिलेली जुनी गोष्ट असते.
आणि ती गोष्ट बदलण्याचा अधिकार आजही तुमच्याकडे आहे.
तुमच्या भूतकाळाने तुमची क्षमता ठरवलेली नाही.
आजचा प्रयत्न, उद्याचा सराव आणि स्वतःवरचा विश्वास तुमची पुढची दिशा ठरवू शकतो.
आज एक कृती करून पहा
आज एक कागद घ्या आणि वर लिहा—
“मला जमत नाही…”
आता त्याखाली अशा पाच गोष्टी लिहा ज्या तुम्हाला एकेकाळी जमत नव्हत्या, पण आज सहज जमतात.
उदाहरणार्थ:
- सायकल चालवणे
- एखादं नवीन कौशल्य शिकणे
- लोकांसमोर बोलणे
- एखादं तांत्रिक काम करणे
- एखादी जबाबदारी स्वतः सांभाळणे
मग स्वतःला एक प्रश्न विचारा—
“जे तेव्हा शिकलो, ते आज का शिकू शकत नाही?”
तुम्हाला हळूहळू जाणवेल की अनेकदा अडथळा आपल्या क्षमतेत नसतो; तो आपल्या विश्वासात असतो.
स्वतःच्या क्षमतेवर विश्वास ठेवा
तुम्ही आज जिथे आहात, तिथपर्यंत पोहोचण्यासाठी तुम्ही अनेक गोष्टी शिकला आहात.
ज्या गोष्टी एकेकाळी कठीण वाटत होत्या, त्या आज तुमच्या रोजच्या आयुष्याचा भाग आहेत.
म्हणूनच एखादी नवीन गोष्ट कठीण वाटली, तर स्वतःला लगेच “मला जमत नाही” असं सांगू नका.
स्वतःला सांगा—
“मला अजून जमत नाही… पण मी शिकू शकतो.”
कारण शिकण्याची तयारी असेल, तर आजची मर्यादा उद्याची क्षमता बनू शकते.
शेवटी एक गोष्ट लक्षात ठेवा…
“‘मला जमत नाही’ हा शेवट नाही; ‘मला अजून जमत नाही’ ही नव्या सुरुवातीची पहिली पायरी आहे.”
— नवनाथ वाघ
The Growth Lab
🌸 त्यांच्या शब्दांत
सौ. अनिता विशाल तांडेल
“The Growth Lab आणि नवनाथ सरांच्या मार्गदर्शनामुळे माझ्या जीवनात बाहेरच्या परिस्थितीपेक्षा माझ्या आतमध्ये मोठा बदल घडला आहे.”
मी नवनाथ वाघ सरांच्या अनेक ऑनलाइन तसेच ऑफलाइन वर्कशॉप्समध्ये सहभागी झाले आहे. रीॲक्शन हीलिंग, पॉवरफुल सेव्हन डेज, आत्मविश्वास, अनाहत, स्वाधिष्ठान, सिद्धांत, कर्मयोद्धा, आर्थिक समृद्धता, कृतज्ञतेतून आर्थिक समृद्धी तसेच Magic of Meditation अशा विविध वर्कशॉप्समधून मला केवळ प्रशिक्षण मिळाले नाही, तर जीवनाकडे पाहण्याची एक नवी दृष्टी मिळाली.
सरांच्या मार्गदर्शनामुळे शारीरिक, मानसिक, भावनिक, आर्थिक, सामाजिक आणि बौद्धिक अशा जीवनाच्या विविध पैलूंकडे अधिक सकारात्मकतेने पाहायला शिकले. मेडिटेशन, EFT टॅपिंग, रेकी, हस्तमुद्रा, सकारात्मक विचार आणि कृतज्ञता साधना यांसारख्या विविध प्रॅक्टिकल तंत्रांमुळे स्वतःवर काम करण्याची सवय लागली.
विशेषतः Gratitude Practice मुळे माझ्या जीवनात आनंद, समाधान आणि सकारात्मकता वाढली. पूर्वी अनेक गोष्टी मनाला लावून घ्यायचे; मात्र आता परिस्थितीकडे वेगळ्या दृष्टीने पाहायला आणि आवश्यक तेव्हा काही गोष्टी सोडून द्यायला शिकले. त्यामुळे मन अधिक शांत, स्थिर आणि प्रसन्न झाले.
“Magic of Meditation” या ऑफलाइन वर्कशॉपचा अनुभव माझ्यासाठी विशेष होता. सरांच्या मार्गदर्शनामुळे ध्यानाकडे पाहण्याचा माझा दृष्टिकोनच बदलला आणि स्वतःच्या अंतर्मनाशी जोडले जाण्याचा सुंदर अनुभव मिळाला.
आज मी अधिक सकारात्मक, आत्मविश्वासपूर्ण, शांत आणि कृतज्ञ आहे. जीवनाकडे पाहण्याचा माझा दृष्टिकोन बदलला आहे आणि स्वतःवर काम केल्यास जीवनात सकारात्मक परिवर्तन नक्कीच घडू शकते, याचा मला अनुभव आला आहे.
नवनाथ सर, तुमच्या निःस्वार्थ आणि अविरत कार्याला मनापासून सलाम. तुमच्या मार्गदर्शनातून असंख्य लोकांना त्यांच्या जीवनाची नवी दिशा मिळो, हीच मनःपूर्वक प्रार्थना. 🙏
Thank You So Much Sir!
— कृतज्ञतापूर्वक, सौ. अनिता विशाल तांडेल
